به گزارش افق امروز
فرایند ثبتنام داوطلبان هفتمین دوره انتخابات شورای اسلامی شهر یزد که از ۲۱ دیماه ۱۴۰۴ آغاز و پس از یک روز تمدید، در ۲۸ دیماه بهصورت غیرحضوری به پایان رسید، تصویری چندلایه و قابل تأمل از فضای سیاسی و اجتماعی شهر ارائه داده است؛ تصویری که فراتر از اعداد و اسامی، از تغییر تدریجی نگاه جامعه به نقش شورا و کارکرد مدیریت شهری حکایت دارد.
تنوع داوطلبان و نشانههای تغییر نسلی
بررسی ترکیب داوطلبان نشان میدهد این دوره، شاهد افزایش کمسابقه حضور جوانان، متخصصان حوزههای شهری، فعالان اجتماعی و داوطلبان مستقل است. این تغییر را میتوان واکنشی طبیعی به تجربه دورههای گذشته دانست؛ دورههایی که بخشی از افکار عمومی، شورا را نهادی کماثر یا گرفتار ملاحظات سیاسی ارزیابی میکرد.
اکنون بخشی از جامعه یزدی، بهدنبال شوراهایی با توان حل مسئله، نگاه کارشناسی و تمرکز بر اولویتهای واقعی شهر است؛ از مدیریت بافت تاریخی و توسعه پایدار گرفته تا حملونقل شهری و شفافیت مالی شهرداری.
غیبت معنادار چهرههای شاخص
یکی از نکات برجسته این دوره، عدم ثبتنام بسیاری از چهرههای شناختهشده سیاسی و مدیریتی استان است؛ افرادی که در دورههای پیشین، حضوری پررنگ در رقابتهای شورایی داشتند. این غیبت، صرفاً یک تصمیم شخصی تلقی نمیشود، بلکه میتواند نشانهای از کاهش سرمایه اجتماعی، تغییر ذائقه رأیدهندگان و افزایش مطالبهگری عمومی باشد.
در واقع، بخشی از نخبگان سیاسی به این جمعبندی رسیدهاند که فضای انتخابات شورا دیگر مانند گذشته، پذیرای چهرههای صرفاً سیاسی نیست و جامعه، کارنامه و تخصص را بر سابقه جناحی ترجیح میدهد.
ورود دقیقهنودیها؛ واکنش به سردی فضا
در مقابل این غیبتها، ثبتنام برخی چهرههای مطرح در ساعات پایانی، توجه بسیاری را جلب کرد. تحلیلها نشان میدهد این ورود دیرهنگام، بیش از آنکه ناشی از برنامهریزی بلندمدت باشد، واکنشی به نگرانی جریانهای سیاسی از کاهش شور انتخاباتی و افت مشارکت عمومی است.
اصرار برخی بزرگان محلی و محافل سیاسی برای حضور این افراد، تلاشی برای گرم نگهداشتن فضای رقابت و جلوگیری از یکدست شدن میدان به نفع داوطلبان مستقل ارزیابی میشود؛ تلاشی که میزان موفقیت آن، به واکنش افکار عمومی بستگی دارد.
بلاتکلیفی سیاسی و چندلیستی شدن رقابت
فضای سیاسی یزد در آستانه انتخابات شورای هفتم، با نوعی سردرگمی در هر دو جریان اصلی همراه است. نه اصلاحطلبان و نه اصولگرایان، تاکنون به اجماع نهایی برای ارائه فهرست واحد نرسیدهاند.
برآوردها حاکی از آن است که احتمال ارائه چند فهرست از هر جریان جدی است؛ وضعیتی که میتواند آرای جناحی را پراکنده کرده و شانس موفقیت داوطلبان مستقل و چهرههای تخصصی را افزایش دهد. این چندلیستی شدن، ساختار سنتی رقابتهای شورایی در یزد را با چالش جدی مواجه کرده است.
جوانان و تلاش برای مهندسی آگاهانه انتخاب
در این میان، کنشگری بخشی از جوانان هر دو طیف سیاسی قابل توجه است. این گروهها که نتوانستند چهرههای مورد نظر خود را برای ورود به رقابت متقاعد کنند، اکنون در حال تدوین شاخصها و معیارهایی برای انتخاب آگاهانه اعضای شورا هستند.
تمرکز بر تخصص شهری، سلامت مالی، سابقه اجرایی، شفافیت عملکرد و تعهد به منافع عمومی، از جمله محورهای این رویکرد جدید است؛ رویکردی که در صورت گسترش، میتواند راه نفوذ افراد کماثر یا صرفاً سیاسی به شورا را محدود کند.
اعضای فعلی شورا و تداوم حضور
در میان اعضای فعلی شورای شهر یزد، تنها یک نفر برای دوره هفتم ثبتنام نکرده و سایر اعضا به همراه تعدادی از اعضای دورههای گذشته، داوطلب حضور مجدد شدهاند. این موضوع نشان میدهد بخشی از ساختار موجود، همچنان به تداوم نقش خود امیدوار است، هرچند فضای رقابت این بار متفاوت و غیرقابل پیشبینیتر از گذشته به نظر میرسد.
شورای هفتم؛ در آستانه بازتعریف نقش
مجموع این تحولات نشان میدهد شورای هفتم یزد، میتواند به نقطه عطفی در مدیریت شهری تبدیل شود. ترکیب متنوع داوطلبان، ضعف انسجام جناحی و افزایش مطالبهگری عمومی، این ظرفیت را ایجاد کرده است که شورا از یک نهاد صرفاً سیاسی، به نهادی برنامهریز، پاسخگو و توسعهمحور تغییر مسیر دهد.
البته تحقق این هدف، وابسته به میزان مشارکت مردم، کیفیت انتخابها و توان تعامل میان اعضای منتخب خواهد بود؛ اما آنچه مسلم است، انتخابات پیشرو بیش از هر دوره دیگری، آیینهای از تغییر نگرش جامعه یزدی نسبت به حکمرانی محلی است.