به گزارش افق امروز
سازمانهای خیریه و مردمنهاد سالهاست در ایران به عنوان یکی از پایههای مهم همبستگی اجتماعی شناخته میشوند. این نهادها نه تنها به رفع نیازهای اقشار آسیبپذیر میپردازند، بلکه با فعالیتهای فرهنگی و اجتماعی خود، زمینه تقویت سرمایه اجتماعی و افزایش اعتماد عمومی را فراهم میکنند. در این مسیر، «جشنواره ملی نشان نیکوکاری» که به همت تعدادی از دستگاههای حاکمیتی و با مشارکت سازمانهای غیر دولتی و مردمنهاد ایجاد شده است، بستری فراهم آورده تا فعالیتها، دستاوردها و ظرفیتهای خیریهها در سطحی ملی دیده و شناخته شود.
اما چرا حضور خیریهها در این جشنواره اهمیت دارد و چه دستاوردهایی برای آنها به همراه خواهد داشت؟
۱. معرفی ملی و دیدهشدن گسترده
یکی از بزرگترین چالشهای خیریهها، محدود بودن دامنه معرفی و شناختهشدن آنهاست. جشنواره ملی نشان نیکوکاری فرصتی فراهم میکند تا خیریهها از سراسر کشور در یک بستر واحد گرد هم آیند و فعالیتهای خود را معرفی کنند. این معرفی نه تنها به آگاهی عمومی میافزاید، بلکه زمینهای برای جذب حامیان و داوطلبان جدید در مقیاس ملی ایجاد میکند. مؤسسات برتر نه تنها در اختتامیه جشنواره – بواسطۀ دریافت نشان دیده میشوند، بلکه پس از اختتامیه نیز مورد حمایت رسانهای دبیرخانۀ جشنواره قرار میگیرند. برای مثال، با همت دبیرخانۀ جشنواره، از خیریههای برگزیده در نخستین دورۀ جشنواره، فیلم مستند ساخته شد و از شبکه یک سیما به نمایش درآمد. این مستندها همچنین در شبکههای اجتماعی نشان نیکوکاری نیز انعکاس گسترده یافت.
۲. رقابت سالم و الگوسازی
این جشنواره با اعطای «نشان نیکوکاری» به خیریههای برتر، فضایی رقابتی سالم میان نهادهای مردمنهاد به وجود میآورد. خیریهها تلاش میکنند شفافتر، کارآمدتر و خلاقانهتر عمل کنند تا شایسته دریافت نشان باشند. در نتیجه، بهترین تجربهها به الگویی برای سایر نهادها تبدیل میشود و کل شبکه نیکوکاری کشور از آن بهرهمند خواهد شد.
۳. جذب اعتماد و سرمایه اجتماعی
اعتماد عمومی، مهمترین سرمایه یک خیریه است. وقتی یک نهاد در سطح ملی تقدیر میشود و نشان نیکوکاری دریافت میکند، این اعتماد تقویت میشود. خیرین، داوطلبان و حتی نهادهای دولتی و خصوصی با اطمینان بیشتری به آن سازمان اعتماد خواهند کرد و این خود پشتوانهای برای تداوم فعالیتها خواهد بود.
۴. شبکهسازی و همافزایی
جشنواره ملی نشان نیکوکاری فرصتی برای گردهمایی صدها خیریه، موسسه، خیر و فعال اجتماعی است. چنین رویدادی امکان گفتوگو، تبادل تجربه و ایجاد پروژههای مشترک را فراهم میکند. بسیاری از مسائل اجتماعی تنها با همکاری جمعی قابل حل هستند و جشنواره میتواند نقطه آغاز این همکاریها باشد. تجربۀ برگزاری نخستین دورۀ جشنواره موجب آشنایی دهها و صدها خیریه از اقصی نقاط کشور با یکدیگر شد.
۵. جلب توجه رسانهها و افکار عمومی
از آنجا که این جشنواره در سطح ملی برگزار میشود، رسانههای مختلف آن را پوشش میدهند. بنابراین خیریهها فرصتی خواهند داشت تا فعالیتهایشان به گوش و چشم مخاطبان بیشتری برسد. گزارشها، مصاحبهها و معرفیها در رسانهها باعث میشود نام یک خیریه از محدوده محلی فراتر رفته و در سطح ملی شناخته شود. اکثر رسانههای مطرح کشور در اختتامیه نخستین دورۀ جشنواره ملی نشان نیکوکاری حضور داشتند و رسانۀ ملی نیز اخبار آن را به طور گسترده پوشش داد.
۶. افزایش شفافیت و پاسخگویی
خیریهها همواره با پرسش مردم درباره شفافیت مالی و اثربخشی فعالیتهایشان مواجه هستند. حضور در جشنواره و ارائه گزارش عملکرد، فرصت مناسبی است تا خیریهها پاسخگوی مردم باشند و دستاوردهای خود را به شکل مستند ارائه دهند. این پاسخگویی، پایه اعتماد عمومی را محکمتر میکند.
۷. انگیزهبخشی به داوطلبان و نیروهای انسانی
هیچ خیریهای بدون نیروی انسانی متعهد و داوطلبان پرانرژی نمیتواند به کار خود ادامه دهد. جشنواره ملی نشان نیکوکاری زمانی است که این افراد تلاشهایشان را در معرض دید عموم میبینند. تقدیر از خیریهها در سطح ملی، انگیزهای مضاعف به داوطلبان میدهد و احساس افتخار و تعلق آنها را تقویت میکند.
۸. اثرگذاری بر سیاستگذاران
حضور مسئولان و مدیران در جشنواره فرصتی ارزشمند برای خیریههاست. آنها میتوانند از نزدیک با ظرفیتها، چالشها و نیازهای خیریهها آشنا شوند. این آشنایی مستقیم میتواند مسیر تصمیمگیریهای کلان در حوزه رفاه اجتماعی و حمایت از نهادهای مردمی را تغییر دهد و به سیاستهایی منجر شود که به نفع کل جامعه است. این نشان سال گذشته (در نخستین دورۀ جشنواره) با حضور معاوناول رئیسجمهور و جمعی از مسئولان ارشد سازمانهای دولتی و غیر دولتی به مؤسسات خیریۀ برتر اهدا شد و امسال در دومین دوره نیز مسئولان ارشد کشور، نشان را به برگزیدگان اهدا خواهند کرد.
۹. فرهنگسازی برای آینده
جشنواره ملی نشان نیکوکاری صرفاً یک رویداد نیست؛ بلکه فرآیندی برای فرهنگسازی است. وقتی رسانهها، مردم و مسئولان شاهد تجلیل از نیکوکاران و خیریههای موفق باشند، ارزش نیکوکاری بیش از پیش در جامعه نهادینه میشود. نسل جوان نیز با دیدن این الگوها، انگیزه بیشتری برای ورود به عرصه فعالیتهای اجتماعی پیدا خواهد کرد.
حضور در «جشنواره ملی نشان نیکوکاری» برای خیریهها تنها یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت است. این جشنواره فرصتی است برای دیدهشدن، اعتمادسازی، شبکهسازی، یادگیری و اثرگذاری. همانطور که یک عمل خیر کوچک میتواند زندگی یک انسان را تغییر دهد، حضور یک خیریه در این جشنواره نیز میتواند افقهای تازهای پیش روی آن بگشاید و مسیر خدمترسانیاش را هموارتر کند.
بنابراین خیریهها باید جشنواره ملی نشان نیکوکاری را به چشم یک نقطه عطف ببینند؛ نقطهای که میتواند گذشته را مرور کند، حال را تقویت سازد و آیندهای روشنتر برای نیکوکاری در ایران رقم بزند.
اگر در خیریهای فعال هستید که از وزارت کشور، سازمان بهزیستی، وزارت ورزش و جوانان، فراجا و کمیته امداد مجوز دارید، همین حالا میتوانید با مراجعه به صفحه اصلی سایت نشان نیکوکاری، نسبت به ثبت نام خیریه خود اقدام کنید.
تشکلهای خیریه فقط تا پایان شهریورماه برای ثبت نام در جشنواره فرصت دارند و تاکنون بیش از چهار هزار تشکل خیریه در این جشنواره ثبت نام کردهاند.