به گزارش افق امروز
به نقل از خبرگزاری تسنیم شهریورماه سال گذشته در جلسهای با حضور عارف، معاون اول رئیسجمهور، مقرر شد ۴۰ میلیون دلار با نرخ مورد تأیید بانک مرکزی به حوزه مطبوعات و نشر اختصاص یابد.
در این جلسه مصوب شد ۲۰ میلیون دلار با نرخ مورد تأیید بانک مرکزی برای حل مشکل کاغذ مطبوعات و ۲۰ میلیون دلار نیز با همین نرخ برای تأمین کاغذ حوزه نشر تخصیص داده شود.
پس از مطرحشدن بحث تکنرخیشدن ارز در دیماه، پیشبینیها حاکی از آن بود که این مصوبه نیز لغو شده است؛ اما پیگیریهای خبرنگار تسنیم نشان میدهد چنین نیست و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی پیگیری واردات کاغذ مطبوعات و نشر را در دستور کار دارد.
محسن جوادی، معاون فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، نیز در گفتوگو با تسنیم این خبر را تأیید کرد و گفت:
این کاغذها با استفاده از ۲۰ میلیون دلار و با نرخ مورد تأیید بانک مرکزی ثبت سفارش و خریداری شدهاند و قرار است پس از ورود به کشور، در اختیار ناشران قرار گیرند.
وی حجم کاغذهای وارداتی را حدود ۱۹ هزار تن اعلام کرد و گفت: «این کاغذها از نقاط مختلف خریداری شدهاند و بهدلیل شرایط اخیر، امکان واردات آنها تاکنون فراهم نشده است. بهمحض مساعدشدن اوضاع، کاغذها را وارد و توزیع خواهیم کرد.»
درحالیکه وزارت ارشاد واردات و توزیع ۱۹ هزار تن کاغذ ویژه نشر را برای نیمه دوم سال جاری در دستور کار دارد، تکلیف پرونده کاغذهایی که قرار بود با ۱۳ میلیون دلار ارز دولتی وارد کشور شوند، هنوز مشخص نشده است. این پرونده در دولت قبل شکل گرفت و متهم آن ۱۳ میلیون دلار ارز دولتی دریافت کرد، اما تنها ۹۰۰ بند کاغذ تحویل داد.
پس از کشوقوسهای فراوان و تشکیل پرونده قضایی، متهم ادعا کرد ۵ هزار تن کاغذ در گمرک شهید رجایی وجود دارد. حالا پس از چندین ماه، با بازشدن درِ کانتینرها مشخص شده است که تنها ۲۳۰۰ تن کاغذ وارد کشور شده، نه ۵ هزار تنِ ادعایی. از آنجا که طبق قانون، این محموله از گمرک به انبار اموال تملیکی منتقل شده بود، پیش از صدور حکم توقیف اموال متهم، بخشی از آن از طریق اموال تملیکی ترخیص و فروخته شد. در نهایت، تنها ۱۳۰۰ تا ۱۴۰۰ تن کاغذ در بندر شهید رجایی باقی مانده است که باید در مزایده عرضه شود؛ مزایدهای که مشخص نیست وزارت ارشاد بتواند در آن برنده شود.
اگرچه کاغذ در ده سال گذشته همواره دغدغهای جدی در حوزه نشر بوده است، این روزها را باید از بحرانیترین دورههای فعالیت این حوزه دانست؛ چرا که ناشران توان ادامه فعالیت با کاغذ بندی ۱۰ میلیونتومانی را ندارند.
کاغذ در چرخه تولید و توزیع کتاب، تنها یک کالای مصرفی نیست، بلکه از مواد اولیه اصلی صنعت نشر به شمار میرود. هرگونه اختلال در تأمین آن، نهتنها روند چاپ را مختل میکند، بلکه کل زنجیره تولید کتاب را با مشکل روبهرو میسازد. با توجه به وابستگی صنعت نشر به واردات کاغذ، نوسان در زنجیره تأمین یا تغییر سیاستهای ارزی، مستقیماً بر فعالیت ناشران اثر میگذارد.
در سالهای اخیر، نوسانات نرخ ارز یکی از عوامل بیثباتی در بازار نشر بوده است. با تغییر نرخ ارز، قیمت کاغذ نیز افزایش یافته و این کالای حیاتی از دسترس بسیاری از ناشران، بهویژه ناشران کوچک و مستقل، خارج شده است. افزایش قیمت کاغذ، هزینه تولید کتاب را بالا برده و برنامهریزی برای چاپ آثار جدید را برای ناشران دشوار کرده است.
پیامد این وضعیت در نهایت در قیمت کتاب و قدرت خرید مخاطبان نمایان میشود. افزایش هزینههای تولید، ناشران را ناگزیر به افزایش قیمت کتاب میکند و این مسئله میتواند خرید کتاب را برای بخشی از مردم دشوارتر کند. از این رو، تأمین کاغذ با قیمت مناسب میتواند به کاهش فشار بر ناشران و کنترل قیمت تمامشده کتاب کمک کند.