به گزارش افق امروز
به نقل از روز دوشنبه گروه آسیا-اقیانوسیه ایرنا، بسیاری از شهرهای بزرگ آسیا اکنون با دماهایی بالاتر از حد معمول روبهرو هستند. منابع بینالمللی در گزارشهای خود از تابستان ۲۰۲۶، تصویری از شرق آسیا ارائه میدهند که در آن موج گرمای زودرس، دماهای بالاتر از میانگین، بارشهای شدید و افزایش احتمال وقوع پدیده آب و هوایی «اَبَر النینو» به طور همزمان در حال شکل دادن به یکی از پیچیدهترین فصلهای اقلیمی سالهای اخیر هستند؛ شرایطی که علاوه بر افزایش مصرف انرژی، خطر آسیب به کشاورزی و تشدید فشارهای تورمی را نیز افزایش داده است.
بر اساس تحلیل خبرگزاری «رویترز»، بخشهای وسیعی از چین، ژاپن، کره جنوبی، هند و کشورهای جنوب شرق آسیا هفتهها زودتر از اوج معمول تابستان با گرمای غیرعادی روبهرو شدهاند که باعث استفاده گسترده از دستگاههای سرمایشی پرمصرف شده است.
شرکتهای برق در سراسر آسیا برای تضمین تولید برق بهصورت شبانهروزی، به احتمال زیاد ناچار خواهند شد که استفاده از نیروگاهها با سوخت زغالسنگ و گاز را افزایش دهند؛ اقدامی که به کاهش ذخایر منجر میشود.
در همین حال، افزایش رقابت شرکتهای برق آسیایی برای تأمین سوخت نیروگاهها میتواند موج تازهای از افزایش قیمت و تقویت بازارهای جهانی زغالسنگ و گاز را رقم بزند؛ بازارهایی که پیشتر نیز بر اثر جنگ آمریکا و رژیم اسرائیل علیه ایران و کاهش تردد کشتیها از طریق تنگه هرمز دچار نوسان شدهاند.
از سوی دیگر، روزنامه «گاردین» گزارش داد که بخشهای گستردهای از آسیا در روزهای اخیر در پی بارشهای سیلآسا که ویتنام، جنوب چین و کره جنوبی را درنوردید، با سیلابهای ویرانگر و رانش زمین مواجه شدند؛ حوادثی که به جان باختن چندین نفر انجامید.
در چین، علاوه بر موج گرما، بارشهای سیلآسا و طوفان گرمسیری «نول» نیز فشار مضاعفی بر زیرساختها و بخش کشاورزی وارد کرده است. رویترز گزارش داد که سازمانهای هواشناسی چین درباره طوفان «نول» و بارندگیهای شدید در بخشی از سواحل جنوبی این کشور از جمله استان گوانگدونگ و فوجیان هشدار صادر کرده و پیشبینی کرده است در برخی مناطق بین ۵۰۰ تا ۶۰۰ میلیمتر باران ببارد.
این خبرگزاری همچنین از ادامه عملیات امدادرسانی پس از رانش زمین مرگبار در شهر چونگچینگ و ورود چین به حساسترین دوره کنترل و مقابله با سیلاب با احتمال وقوع بارشهای شدیدتر، دورهای که با عنوان «چیشیا باشانگ» (Qixia Bashang) شناخته میشود، از اواسط ژوئیه تا اواسط اوت خبر داد.
در همین حال، روزنامه انگلیسی «گاردین» نیز روز گذشته (یکشنبه) گزارش داد که طوفان «نول» بیش از ۷۱۵ هزار نفر را در چین و هنگکنگ ناچار به ترک خانههایشان کرده و علاوه بر لغو صدها پرواز، موجب خسارت به اراضی کشاورزی و زیرساختهای حملونقل شده است.
ژاپن نیز با یکی از شدیدترین دورههای گرمای سالهای اخیر روبهرو شده است. رویترز گزارش داد که دمای هوا در برخی شهرها از جمله کومهگایا و ناگویا به حدود ۴۰ درجه سانتیگراد رسیده و دولت ژاپن برای نخستین بار از اصطلاح «کوکوشوبی» (kokushobi) به معنای روز بهشدت سوزان برای روزهای با دمای ۴۰ درجه یا بیشتر استفاده کرده است. تنها طی یک هفته در نیمه ژوئیه (تیر) بیش از چهار هزار و ۵۰۰ نفر به دلیل گرمازدگی به بیمارستان منتقل شدند و چندین مورد مرگ نیز ثبت شد. این شرایط در حالی رخ داده که ژاپن در سال گذشته نیز بیش از ۱۰۰ هزار مورد بستری ناشی از گرمازدگی را تجربه کرده بود؛ موضوعی که نشاندهنده تشدید روند مخاطرات گرمایی در این کشور است.
کره جنوبی اگرچه نسبت به چین و ژاپن کمتر در کانون اخبار قرار گرفته اما از روند منطقهای افزایش دما و بارشهای شدید مصون نمانده است. رویترز در گزارشی، کره جنوبی را در کنار چین و ژاپن از جمله کشورهایی معرفی میکند که با دماهای بالاتر از میانگین و افزایش تقاضای برق برای سرمایش روبهرو هستند.
همزمان، گزارش گاردین از وقوع بارندگیهای شدید در این کشور، ثبت نزدیک به ۲۰۰ میلیمتر بارش در منطقه پاجو، آبگرفتگی گسترده منازل و جادهها و اختلال در فعالیتهای روزمره خبر میدهد؛ رخدادهایی که نشان میدهد کره جنوبی نیز با ترکیبی از مخاطرات گرما و سیلاب مواجه شده است.
در کشورهای جنوب شرق آسیا نیز آثار تغییرات اقلیمی به شکل دیگری نمایان شده است. «کانال خبری آسیا» (CNA) در گزارشی درباره بازگشت النینو نوشت که مالزی و اندونزی با افزایش دما، کاهش منابع آب، تشدید خطر آتشسوزی جنگلها و فشار بر بخش کشاورزی روبهرو شدهاند. همزمان، گزارشهای رویترز و گاردین درباره طوفان «نول» و بارشهای شدید در ویتنام و جنوب چین از تخریب صدها هکتار زمین کشاورزی، وقوع رانش زمین، خسارت به زیرساختها و اختلال در حملونقل خبر میدهند. مجموعه این رخدادها نشان میدهد کشورهای اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا (آسهآن) نیز همانند شمال شرق آسیا با پیامدهای همزمان گرما، بارشهای حدی و تغییرات اقلیمی مواجه هستند.
پیامدهای اقلیمی تابستان ۲۰۲۶ تنها به خسارتهای مستقیم ناشی از گرما و سیلاب محدود نشده و نگرانیها درباره امنیت غذایی نیز افزایش یافته است.
اقتصاددانان هشدار دادند که وقوع یک «اَبَر النینو» همزمان با دست و پنجه نرم کردن خانوارهای سراسر جهان با افزایش هزینههای زندگی، میتواند شوک دیگری علاوه بر جنگ علیه ایران وارد کند که زنجیرههای تامین مواد غذایی را تحت تاثیر خود قرار دهد. تداوم این شرایط میتواند پیامدهای اقتصادی گستردهتری نیز به همراه داشته باشد. گرمای شدید و احتمال تقویت النینو، خطر افزایش قیمت مواد غذایی و فشارهای تورمی را در اقتصادهای نوظهور، بهویژه در آسیا، افزایش میدهد.