بحران سلامت روان کودکان

چگونه تاب‌آوری کودکان را در بحران‌ها افزایش دهیم

یک شاعر کودک و نوجوان درباره دنیای کودکان و اینکه چگونه می‌توان تاب‌آوری آنها را در بحران‌های مختلف افزایش داد، سخن گفت.

به گزارش افق امروز

فاطمه غلامی با اشاره به شرایط کنونی کشور و جنگ ناجوانمردانه آمریکا و رژیم صهیونی در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا اظهار کرد: هیجانات و حالات روحی به هم‌ریخته ما در این شرایط، طبیعی است ولی باید حواس‌مان به کودکانی باشد که نگاه‌شان به ماست؛ کودکانی که خواه ناخواه اخبار را می‌شنوند و از اخبار روز اطلاع پیدا می‌کنند.

وی افزود: البته تا حدی فرزند ما باید بداند که چه شرایطی داریم و موقعیتی که در آن زندگی می‌کند، چگونه است. چون می‌تواند خود را برای اتفاق‌های ناگهانی و هیجاناتی که از اطرافیان می‌بیند، آماده کند ولی این مساله تفاوت دارد با اینکه ما او را در معرض هیجان‌ها و فشارهای روحی قرار دهیم.

غلامی اضافه کرد: دنیای کودکان دنیای کوچکی است که گاهی با یک لبخند مادر، مانند فرشته‌ها در آسمان پرواز می‌کنند و گاهی با یک اخم پدر، احساس می‌کنند که هیچ خوشی برای آنان وجود ندارد. وقتی دنیای کودکان اینقدر کوچک است، مهمترین نکته این است که ببینیم چگونه می‌توان شرایط کنونی را کنترل کرده و تاب‌آوری را در بحران های مختلف برای آنان افزایش دهیم.

نویسنده کتاب «امام صادق(ع) سلام» افزود: از آنجا که مادران ارتباط بیشتری با کودکان دارند، به طور معمول مسئولیت آنان بیشتر از پدر و سایر اعضای خانواده است. کودکان در ابتدای راه پرفراز و نشیب زندگی هستند و اگر بیش از اندازه در نگرانی قرار بگیرند، این حالت ناراحتی در عمق وجود آنها نفوذ می‌کند و شاید این حس تا بزرگسالی آنها را همراهی کند و نتوانند این حس را از خود جدا کنند.

 

دورهمی‌های کوچک بگذارید

وی راههایی را برای افزایش تحمل و تاب‌آوری کودکان در شرایط کنونی پیشنهاد داد و با بیان این نکته که پدر و مادر برای افزایش تاب‌آوری کودکان باید بتوانند هیجان‌ها و عواطف خود را مدیریت کنند، از برپایی دورهمی‌های کوچک سخن گفت.

غلامی گفت: اجازه ندهیم اخبار و نگرانی‌ها ما را از هم دور کند. کودکان نیاز دارند که با همسن و سال‌های خود بازی کنند، حرف بزنند و هیجان‌های خود را خالی کنند و دور از فضای سنگینی که بر جامعه حاکم است در دنیای خود غرق شوند. بنابراین این دورهمی‌های کوچک می‌تواند روحیه آنها را تقویت کرده و باعث آرامش روانی آنها شود.

نویسنده کتاب «تو بی‌نظیری» اضافه کرد: بازی‌های ساده و کوتاه، هم می‌تواند توانایی‌های آنها را افزایش دهد و هم باعث جداشدن کودکان از شرایط کنونی شود. به عنوان نمونه چراغ‌های منزل را خاموش کنیم و تا جایی که کودک احساس ترس نکند، با چراغ‌قوه به دنبال وسایلی بگردیم که در منزل است. نخستین کار این است که به فرزندمان اطمینان دهیم که در کنار او هستیم و اگر لازم بود، دست او را بگیریم و با هم راه برویم و با چراغ‌قوه به دنبال عروسک‌ها و اسباب‌بازی‌های او بگردیم. این کار، هم برای کودک آمادگی ایجاد می‌کند و تمرینی برای او در شرایط بحرانی است و هم نوعی سرگرمی و بازی است.

دسته‌جمعی دعا کنیم

غلامی افزود: دعا حال ما را خوب می کند. همان‌طور که ما در دعا با خدا صحبت می‌کنیم، حرف‌های دلمان را می‌زنیم و به بالاترین قدرت ارتباط پیدا می کنیم، می‌توانیم همین احساس را در فرزندانمان نیز به وجود آوریم. تاثیر دعای دسته‌جمعی چه از نظر معنوی و چه از نظر روانی بسیار است.

وی ادامه داد: اینکه کودک در کنار پدر و مادر و اعضای خانواده در هنگام اذان دست به دعا بردارد و بداند کسی هست که صدای او را می‌شنود و هر کاری برای آرامش ما از دست او برمی‌آید و دلسوزی می‌کند، یک امنیت و آرامش روانی به کودکان می‌دهد.

 

اخباری را که کودکان می‌بینند، کنترل کنید

غلامی گفت: در چنین شرایطی بعضی خانواده‌ها به صورت ۲۴ ساعته گوشی‌ به دست هستند و اخبار را با هیجان می‌خوانند یا شبکه خبر را دنبال می‌کنند و پیگیر اخبار در فضای مجازی هستند.

نویسنده کتاب «پای سیب» افزود: این وضعیت یعنی اینکه هر لحظه ممکن است اتفاقی بیافتد و برای آن اتفاق آماده باشیم که این وضعیت به شدت به روحیه کودکان آسیب می‌زند و ممکن است مشکلات جبران‌ناپذیری را برای آنها بوجود آورد. حتی اگر اخبار را مرور می‌کنیم، دلیلی ندارد خبرها را با هیجان و صدای بلند بخوانیم تا نگرانی را به کودکان منتقل کنیم.

از شادی‌های کوچک دریغ نکنیم

این شاعر کودک و نوجوان گفت: یکی دیگر از کارهایی که می‌توان در شرایط بحرانی انجام داد، شناسایی همسایه‌های همدل است که می‌توان به آنها تکیه کرد. کودکان باید همسایه‌ها را بشناسند و بدانند کسانی هستند که در نزدیکترین فاصله با آنها در همین شرایط زندگی می‌کنند و می‌توانند به آنها دلگرمی دهند.

وی اضافه کرد: حواس‌مان باشد شادی‌های کوچک را از خودمان دریغ نکنیم. شاید با یک بشقاب پر از شکلات یا شیرینی بتوانیم دلگرمی را به خانواده‌ای که در نزدیکی ما زندگی می‌کند، هدیه دهیم و این حس خوب را خودمان نیز متقابلاً دریافت کنیم که نتیجه آن افزایش تحمل و تاب‌آوری در فرزندان‌مان می‌شود.

حال کودکان را با مطالعه عوض کنیم

غلامی گفت: کتاب خواندن حال کودکان را عوض می‌کند، آنها را از این دنیای پر از خبر و فشار دور می‌کند و به دنیای تخیل و رویا و دنیای کودکانه خودشان نزدیک می‌کند. مطالعه به آنها اجازه می‌دهد که خیال‌بافی کنند و شاد باشند و در کودکی خود باقی بمانند.

وی افزود: کتاب‌های کودکانه به ویژه کتاب شعر به دلیل آهنگین بودن، ذهن کودک را قلقلک می‌دهد تا هم‌آوایی کند و ترانه‌های کتاب را بخواند. شاید تاثیر این آهنگین بودن شعر بیشتر از صحبت‌های پدر و مادر باشد. لازم نیست به کودکان مرتب بگوییم ناراحت نباش. وقتی فرزندان ببینند که ما ناراحت و نگران نیستیم و پس از صدای هر موشک و پدافند الله اکبر می‌گوییم، به معنای این که قدرت الهی از همه قدرت‌ها بالاتر است، این آرامش به آن‌ها نیز می‌رسد.

این نویسنده افزود: وقتی ما مطالعه کنیم و نشان می‌دهیم که پس از هر اتفاقی در شرایط بحرانی، با این واژه‌ها و بازی‌ها و قصه‌های کودکانه زندگی می‌کنیم، این آرامش را به آن‌ها منتقل می‌کنیم و آن‌ها نیز می‌توانند در این حس و حال باقی بمانند.

وی با اشاره به جایگاه مطالعه و کتابخوانی از نگاه حضرت آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای گفت: رهبر شهید انقلاب با اینکه مسئولیت‌های مهمی برعهده داشتند ولی همیشه بر کتابخوانی تاکید می‌کردند. مطالعه در خانواده رهبر انقلاب به گونه‌ای ریشه دوانده که یک شب را بدون مطالعه به پایان نمی‌برند.

وی همچنین با اشاره به تبحر رهبر شهید انقلاب در سرودن شعر و توجه به شاعران گفت: تسلط ایشان به وزن و محتوای شعر و اصول زیبایی‌شناختی شعر زا در جلسات با شاعران می‌دیدم. تخلص ایشان به «امین» بود و من اشعاری را با محوریت رهبر شهید برای کودکان سرودم که موضوع یکی از این شعرها شناخت شخصیت حضرت آقا در بحث کتابخوانی و تشویق نوجوانان و جوانان به مطالعه است.

وی افزود: رهبر انقلاب به موضوع شعر و ادبیات کودک و نوجوان به عنوان آینده‌سازان کشور بسیار اهمیت می دادند و در یکی از دیدارهای خود با شاعران در نیمه ماه مبارک رمضان به یکی از شاعران شعر کودک فرمودند «از طرف من از شاعران کودک تشکر کنید و شعر کودک و نوجوان امروز یکی از بهترین فصل‌های کار شعر است».

انتهای پیام/+

برچسب های اخبار

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

وب گردی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Search